ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )

230

جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )

از شما و اين هم هديّه اى است كه به من داده‌اند . پيغمبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله فرمود : « اگر راست مىگويى چرا در خانهء پدر و مادرت ننشستى تا براى تو هديّه بياورند سپس فرمود : چرا هر گاه يكى از شما را به عملى مىگمارم مىگويد اين از شما و اين هديهء من است ، چرا در خانهء مادرش ننشست تا برايش هديه فرستند سوگند به آن كه جانم در دست اوست ، هيچ كس چيزى به ناحق نمىگيرد مگر اينكه در قيامت آن را بر دوش دارد ، زينهار كه كسى از شما در روز قيامت شترى كه بانگ برمىدارد يا گاوى كه فرياد مىكند يا گوسفندى كه بع بع سر مىدهد با خود نياورد . . . آنگاه دست خود را چندان بلند كرد كه سفيدى زير بغلش نمايان شد ، و فرمود : آيا ابلاغ كردم ؟ خدايا گواه باش » . ( 1 ) بنابراين سزاوار هر حاكم ( استاندار ، فرماندار . . . ) و قاضى و غير آنان از صاحبان مشاغل حكومتى آن است كه فرض كند كه بدون شغل در خانهء پدر و مادرش نشسته است ، آنچه در آن حال به او مىدهند اكنون هم اگر بفرستند بگيرد ، و آنچه را با گوشه نشينىاش نمىفرستند گرفتنش حرام است ، و در آنچه از عطاياى دوستانش چنين اشكالى بر آن وارد باشد شبهه ناك است و طريق احتياط در آن روشن است . پيوست پرهيز و ورع از حرام ضد ناپرهيزى و عدم اجتناب از حرام احتياط و احتراز از آن است ، و اين يكى از دو معنى ورع است . زيرا ورع دو گونه تفسير شده : يكى پرهيز و اجتناب از خوردن و طلب كردن و گرفتن و به كار بردن مال حرام ، و ديگر نگاهداشتن خود از مطلق معاصى و منع نفس از آنچه سزاوار نيست . ورع به معنى اول ضدّ عدم اجتناب از مال حرام است ، و ناپرهيزى از مال حرام از رذائل قوهء شهوت مىباشد ، و به معنى دوم ضدّ صفت حرص بر مطلق گناه است ، و اين حرص از رذائل هر دو قوهء غضب و شهوت است .

--> ( 1 ) اين دو حديث نبوى را از روى « احياء العلوم » : 2 - 137 تصحيح كرديم . .